Boyun fıtığı yaşayan birçok kişi özellikle B12 vitamini başta olmak üzere B grubu vitaminlerin faydalı olup olmadığını merak ediyor. Klinik pratikte de bu vitaminler zaman zaman tedaviye eklenebiliyor. Peki gerçekten ne kadar etkili?
B vitaminleri boyun fıtığını tedavi eder mi?
Kısa cevap: Hayır.
Mevcut bilimsel çalışmalar, B vitaminlerinin boyun fıtığını ortadan kaldırdığını göstermiyor. Yani fıtığın kendisini küçülten ya da mekanik basıyı tamamen gideren bir tedavi olarak kabul edilmiyor.
Ancak bazı durumlarda destekleyici rolü olabiliyor.
Neden öneriliyor?
Özellikle:
- kola yayılan ağrı,
- uyuşma,
- karıncalanma,
- yanma hissi gibi sinir etkilenmesini düşündüren yakınmalarda; B1, B6 ve B12 vitaminleri sinir dokusunun metabolizmasını desteklemek amacıyla kullanılabiliyor.
Bazı çalışmalarda:
- ağrı şiddetinde azalma,
- sinir kaynaklı yakınmalarda hafifleme,
- yaşam kalitesinde kısmi iyileşme bildirilmiş durumda.
Fakat bu etkinin her hastada aynı olmadığı da önemli bir gerçek.
Özellikle B12 eksikliği önemli mi?
Evet.
B12 eksikliği tek başına bile:
- el-kol uyuşması,
- yanma,
- güçsüzlük,
- denge problemleri oluşturabiliyor.
Bu nedenle bazen boyun fıtığı sanılan tabloya eşlik eden ya da onu taklit eden bir vitamin eksikliği de olabiliyor. Böyle durumlarda eksikliğin yerine konması belirgin rahatlama sağlayabiliyor.
Her boyun fıtığı olan B vitamini kullanmalı mı?
Hayır.
Bilimsel yaklaşımda amaç herkese rutin vitamin vermek değil;
- gerçekten ihtiyaç olup olmadığını değerlendirmek,
- eksiklik varsa yerine koymak,
- sinir etkilenmesi düşündüren durumlarda uygun hastada destek amaçlı kullanmak.
Çünkü gereksiz ve uzun süreli yüksek doz kullanım da tamamen masum kabul edilmiyor.
Özellikle uzun süre yüksek doz B6 vitamini kullanımı bazı kişilerde tam tersine sinir irritasyonuna neden olabiliyor.
Tedavide asıl önemli olan nedir?
Boyun fıtığında yaklaşım yalnızca bir ilaç ya da vitamin üzerinden ilerlemiyor.
Değerlendirilmesi gereken birçok başlık oluyor:
- nörolojik muayene,
- kas koruma paterni,
- günlük yaşam yüklenmeleri,
- uyku düzeni,
- masa başı ergonomisi,
- stres ve ağrı ilişkisi,
- hareket davranışları,
- eşlik eden kas-iskelet sorunları.
Bu nedenle tedavi kişiye özel planlanmalı.
Sonuç
B vitaminleri bazı boyun fıtığı hastalarında özellikle sinir etkilenmesine bağlı yakınmalarda destekleyici rol oynayabilir. Ancak tek başına temel tedavi değildir ve her hastada aynı etkiyi göstermeyebilir.
Bu nedenle en doğru yaklaşım; şikâyetin kaynağını bütüncül değerlendirmek ve tedaviyi kişiye göre planlamaktır.
